Người thân để lại nhà đất, tài khoản, xe cộ… nhưng để được pháp luật công nhận và sang tên hợp pháp, bạn phải thực hiện thủ tục khai nhận di sản thừa kế. Đặc biệt, đối với một số tài sản gắn liền với đất đai bắt buộc phải thực hiện việc công chứng “Văn bản phân chia di sản” theo điểm c khoản 3 Điều 27 Luật Đất đai 2024 (có hiêu lực từ ngày 01/08/2024) và Luật Công chứng 2024 (có hiệu lực từ 01/7/2025).
Bài viết này tổng hợp đầy đủ hai phần quan trọng: hồ sơ cần chuẩn bị và trình tự các bước thực hiện của việc khai nhận di sản thừa kế hợp pháp.
Giấy tờ cần chuẩn bị khi khai nhận di sản thừa kế
Chuẩn bị đầy đủ ngay từ đầu sẽ giúp bạn thuận tiện trong việc khai nhận di sản thừa kế. Hồ sơ chia theo các nhóm sau:
Nhóm 1: Giấy tờ của người để lại di sản
- Giấy chứng tử (hoặc giấy báo tử, quyết định của tòa án tuyên bố một người đã chết);
- Giấy tờ xác định nơi cư trú cuối cùng của người mất (giấy xác nhận thông tin về cư trú) dùng để xác định nơi niêm yết
Nhóm 2: Giấy tờ của người thừa kế
- CCCD/hộ chiếu còn hiệu lực của từng người thừa kế
- Giấy tờ chứng minh quan hệ với người đã mất, tùy quan hệ:
+ Vợ/chồng: giấy đăng ký kết hôn
+ Con: giấy khai sinh
+ Cha/mẹ: giấy tờ chứng minh quan hệ cha mẹ – con
+ Con nuôi/cha mẹ nuôi: quyết định hoặc giấy chứng nhận nuôi con nuôi;
- Văn bản từ chối nhận di sản (nếu có);
- Giấy ủy quyền hợp lệ, nếu ủy quyền cho người khác thực hiện.
Nhóm 3: Giấy tờ về di sản
- Nhà đất: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà (sổ đỏ/sổ hồng);
- Phương tiện: giấy đăng ký xe;
- Tiền gửi: sổ tiết kiệm hoặc giấy xác nhận số dư của ngân hàng;
- Cổ phần, phần vốn góp và tài sản khác có đăng ký quyền sở hữu: giấy tờ tương ứng;
Nhóm 4: Giấy tờ về hình thức thừa kế
- Nếu thừa kế theo di chúc: bản di chúc hợp pháp;
- Nếu thừa kế theo pháp luật: xác định người thừa kế theo hàng thừa kế (Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015).
(Hồ sơ yêu cầu công chứng theo khoản 1 Điều 42 hoặc khoản 1 Điều 43 Luật Công chứng 2024. Nên mang theo cả bản gốc để đối chiếu và bản sao để nộp.)
Lưu ý: trong các trường hợp đặc biệt về thừa kế thế vị (có người thừa kế đã mất), người thừa kế chưa thành niên hoặc mất năng lực hành vi, người thừa kế ở nước ngoài sẽ có hồ sơ phức tạp hơn, khuyến nghị liên hệ luật sư tại Luật Victory để biết thêm chi tiết.
Trình tự thủ tục thực hiện nhận thừa kế
Bước 1: Nộp hồ sơ tại tổ chức hành nghề công chứng
Nộp tại nơi người để lại di sản cư trú cuối cùng, hoặc nơi có bất động sản. Người thừa kế theo pháp luật hoặc theo di chúc có quyền yêu cầu công chứng Văn bản phân chia di sản, kể cả khi chỉ có một người thừa kế (Điều 59, khoản 1 và khoản 5, Luật Công chứng 2024).
Bước 2: Công chứng viên tiếp nhận và thẩm định
Công chứng viên kiểm tra để xác định người để lại di sản đúng là chủ tài sản và người yêu cầu đúng là người được hưởng; nếu chưa rõ thì yêu cầu làm rõ, xác minh hoặc giám định (khoản 2, 3 Điều 59 Luật Công chứng 2024).
Bước 3: Niêm yết công khai 15 ngày
Tổ chức hành nghề công chứng niêm yết việc tiếp nhận trong 15 ngày tại UBND cấp xã nơi người mất cư trú cuối cùng; nếu di sản có bất động sản thì niêm yết thêm tại nơi có bất động sản. Chỉ khi hết niêm yết mà không có khiếu nại, tố cáo, công chứng viên mới được công chứng (khoản 4 Điều 59 Luật Công chứng 2024; khoản 1 Điều 44 Nghị định 104/2025/NĐ-CP).
Bước 4: Ký và công chứng Văn bản phân chia di sản
Hết thời gian niêm yết, các bên đến cùng lúc, đọc kỹ, đồng ý thì ký tên. Công chứng viên chứng nhận văn bản (khoản 4 Điều 59 Luật Công chứng 2024).
Bước 5: Nộp phí và thực hiện nghĩa vụ tài chính
Lưu ý: thừa kế giữa những người thân thích (vợ chồng, cha mẹ với con, ông bà với cháu…) thường thuộc diện được miễn thuế thu nhập cá nhân và lệ phí trước bạ nên kê khai để được xác nhận miễn nộp phí.
Bước 6: Đăng ký sang tên
Mang Văn bản phân chia di sản đã công chứng đi đăng ký chuyển quyền. Với nhà đất, nộp tại Văn phòng đăng ký đất đai. Văn bản đã công chứng là căn cứ để cơ quan nhà nước đăng ký chuyển quyền cho người được hưởng (khoản 6 Điều 59 Luật Công chứng 2024).
Đặc biệt lưu ý về thời hiệu: cần chú ý thời hạn thực hiện việc khai nhận di sản thừa kế để đảm bảo quyền lợi của chính mình, thời hiệu yêu cầu chia di sản là 30 năm với bất động sản và 10 năm với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế (căn cứ theo Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015).
Có thể thấy, việc chuẩn bị đúng hồ sơ và làm đúng trình tự sẽ giúp tài sản được sang tên hợp pháp, tránh tranh được các chấp về sau. Trường hợp bạn đang vướng mắc về hồ sơ, giấy tờ hay cách chia di sản phù hợp quy định pháp luật, hãy liên hệ trực tiếp cho chúng tôi để được tư vấn cụ thể theo từng trường hợp.
Kết Luận
Việc khai nhận di sản thừa kế tưởng chừng đơn giản nhưng trên thực tế thường liên quan đến nhiều loại giấy tờ, thủ tục công chứng, xác định người thừa kế, nguồn gốc tài sản và các vấn đề pháp lý phát sinh. Chỉ cần thiếu hồ sơ hoặc thực hiện không đúng quy định, quá trình sang tên tài sản có thể bị kéo dài, thậm chí dẫn đến tranh chấp giữa các đồng thừa kế.
Nếu Quý khách đang gặp vướng mắc trong quá trình khai nhận di sản thừa kế hoặc cần hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ, thực hiện thủ tục công chứng, sang tên nhà đất, tài sản thừa kế, hãy liên hệ Luật Victory để được luật sư tư vấn và đồng hành giải quyết nhanh chóng, đúng quy định pháp luật, bảo đảm tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
----------------------
⚖️ LUẬT VICTORY – Tâm làm gốc – Thiện dẫn đường – Lý soi phương
📞 Liên hệ để được tư vấn và hỗ trợ pháp lý nhanh chóng, hiệu quả.
📍 Địa chỉ: Biệt thự 24, Khu C37 Bộ Công an, số 17 Tố Hữu, Thanh Xuân, Hà Nội
☎️ Hotline: 0973.116.864
📧 Email: luatvictory@gmail.com
👉 Hoặc ib trực tiếp cho page để được tư vấn chi tiết!
